ความหมายของชื่อพญายมราช

พญายมราช เทพเจ้าผู้ซึ่งมีปรากฏและขนานนามในหลายวัฒนธรรม และมีชื่อเรียกที่แตกต่างกันไป แต่ในทุกตำนานได้ขนานนามไว้อย่างตรงกันเกี่ยวกับท่านพญายมราชผู้นี้ว่าเป็น เจ้าแห่งนรก นายแห่งภูติผี ปีศาจ ยมทูต ยมบาล และอสูรทั้งปวงในยมโลก นอกจากนี้ยังมีผู้ได้ให้ความหมายของชื่อท่านพญายมราชไว้อย่างมากมาย วันนี้จึงได้รวบรวมชื่อและความหมายบางส่วนของเทพเจ้าผู้นี้มาฝากกัน
• พจนานุกรม ฉบับราชบัณฑิตยสถาน พ.ศ. 2554 ได้อธิบายความหมายของคำว่า “ยม” ว่า “เทพเจ้าผู้เป็นใหญ่ประจำโลกของคนตาย” และอธิบายความหมายของ “มัจจุราช” ไว้ว่า “เจ้าแห่งความตาย คือ พญายม” นอกจากนี้ยังอธิบายคำว่า “ยมราช” ว่า “เทพผู้เป็นใหญ่ประจำยมโลก” ซึ่งเป็นคำที่มีความหมายเกี่ยวข้องไปในทิศทางเดียวกันว่าหมายถึง พญายมราช

• เว็บไซต์ SILPA-MAG.COM ซึ่งเป็นเว็บไซต์เกี่ยวกับประวัติศาสตร์ ศิลปะ และวัฒนธรรม เขียนโดยกองบรรณาธิการศิลปวัฒนธรรม ได้อธิบายความหมายไว้ดังนี้

พระยม (Yama) เทพประจำทิศ “ทักษิณ” (ทิศใต้) เป็นที่รู้จักในหลายพระนาม ทั้งพญายมราช พญายม พระยมราช มัจจุราช และธรรมเทพ และเพื่อไม่ให้ผู้รับสารสับสนจึงได้ให้ความหมายคำว่า “ยมทูต” ไว้ด้วยเช่นกันว่า “ผู้นำคนตายไปยังบัลลังก์พระยมเพื่อรอคำตัดสิน” หรือให้เข้าใจง่าย ๆ ว่าเป็นบริวารของพญายมราชนั่นเอง

• เว็บไซต์ Dek-D ในกระทู้เกี่ยวกับ ธรรมะและศาสนา ได้ให้ความรู้เกี่ยวกับชื่อของพญายมราช ว่าเทพเจ้าผู้นี้มีชื่อเรียกแตกต่างกันตามศาสนา ลัทธิ ความเชื่อ และวัฒนธรรม ได้แก่ชื่อ พญายม พญามัจจุราช พระยายมราช เทพรา เทพแพน และบาโฟเมต (Baphomet) เป็นต้น ซึ่งล้วนมีความหมายว่า เจ้าแห่งนรก
นอกจากนี้ผู้เขียนยังได้กล่าวถึง พญายมราช ว่ามีปรากฏในความเชื่อ ศาสนา ลัทธิต่าง ๆ มากมาย ดังนี้
-ศาสนาพุทธ
-ศาสนากรีก-โรมัน
-ศาสนาพราหมณ์-พราหมณ์ฮินดู
-ศาสนาของชาวอียิปต์โบราณ
-ศาสนาของชาวเปอร์เชียโบราณ
-ศาสนาเชน
-ศาสนาซิกข์
-ลัทธิยิปซี
-ลัทธิเต๋า
-ลัทธิชินโต
• เว็บไซต์วิกิพีเดีย สารานุกรมเสรี ก็ได้ให้ความหมายคำว่า “พระยม” “ยมราช” “มัจจุราช” คือ เทพเจ้าแห่งนรกและความตาย ตามความเชื่อในศาสนาแบบอินเดีย
• นอกจากนี้เว็บไซต์อื่น ๆ ยังได้ให้ความหมายเกี่ยวกับชื่อ พญายมราช ไปในทิศทางเดียวกันว่า คือ ผู้เป็นใหญ่เหนือยมบาลทั้งหลาย และเทพเจ้าแห่งนรกและความตาย นั่นเอง
เรียกได้ว่า พญายมราช เทพเจ้าผู้นี้ เป็นผู้ทรงธรรมและมีผู้ขนานนามของท่านไว้จำนวนมาก อีกทั้งท่านยังเป็นผู้ปรากฏในหลากหลายความเชื่อ ศาสนา ลัทธิต่าง ๆ ของโลกอีกด้วย เจ้าแห่งนรก เป็นผู้พิพากษาดวงวิญญาณของมนุษย์ที่เสียชีวิตไปแล้ว จึงมีหลายคนได้ให้ความเคารพและศรัทธาในเทพเจ้าผู้นี้เป็นอย่างยิ่ง เพราะเชื่อว่าท่านจะช่วยเหลือและปกป้องผู้ที่ศรัทธาจากสิ่งไม่ดีทั้งหลายทั้งปวง