คติในการบูชาองค์พญายมราช

พญายมราช เป็นเทพเจ้าที่ปรากฏในหลายวัฒนธรรมและหลายชนชาติ ท่านพญายมราชนี้มักมีชื่อเรียกที่แตกต่างกันไปตามความเชื่อ และตามตำนานมีความเชื่อกันว่าพญายมราชเป็นนายแห่งภูติผี ปีศาจทั้งปวง เป็นผู้ควบคุมดวงวิญญาณทั้งหลาย อีกทั้งยังมีอำนาจในการกำหนดอายุไขของมนุษย์ และยังเป็นผู้กำหนดตัดสินว่าหลังจากการตายไปแล้วนั้น ผู้ใดจะได้ไปสวรรค์ หรือลงนรกอีกด้วย ผู้ที่เคารพและศรัทธาในเทพเจ้าผู้นี้ จึงได้ยกให้พญายมราชเป็นผู้เป็นใหญ่เหนือยมบาลทั้งหลายในยมโลกก็ว่าได้
ในการเคารพบูชาไม่ว่าจะเป็นพญายมราชหรือพระกาฬไชยศรี รวมทั้งเจ้าพ่อเจตคุปต์ หรือสุวรรณ-สุวาณ ก็เพื่อมีคติระลึกไว้ให้เหล่ามนุษย์ที่ยังมีชีวิตอยู่บนโลกได้ระลึกและจำไว้อย่างขึ้นใจ คือ การให้เหล่ามนุษย์ทั้งหลายพิจารณาการกระทำของตนเอง ว่าเป็นไปในทางบุญ เป็นคุณ หรือโทษ ในระหว่างช่วงชีวิตที่ยังมีอยู่ เพราะพญายมราชผู้นี้จะเป็นผู้กำหนดตัดสินว่าหลังจากการตายจะได้ไปสวรรค์หรือนรกได้นั้น บาป บุญ คุณ โทษในช่วงเวลาที่ยังมีชีวิตอยู่ก็เป็นส่วนหนึ่งของการตัดสินของท่าน เพราะท้ายที่สุดการกระทำก็ย่อมมีผลของการกระทำ การที่จะกำหนดทิศทางชีวิตหลังความตายได้ก็อันเนื่องมาจากการกระทำต่าง ๆ เมื่อครั้งยังมีชีวิตอยู่ของคนนั้น ๆ นั่นเอง เหล่ามนุษย์ในโลกทั้งหลายจงพึงระลึกไว้เสมอในทุกการกระทำ เพราะผลของการกระทำจะแสดงผลเมื่อครั้งหลังความตายได้อย่างแน่นอน
นอกจากนี้ในการระลึกบูชาองค์พญายมราชยังมีอานิสงส์ผลบุญที่สำคัญ คือ เพื่อความเป็นสิริมงคลในด้านของการต่ออายุให้ยาวนาน หรือให้หายจากโรคภัยต่าง ๆ อีกทั้งยังปกป้องภยันตรายต่าง ๆ ทั้งปวงที่จะเข้ามากล้ำกราย เหล่าภูติผี ปีศาจ อสูร มาร จะไม่มาราวี เนื่องด้วยอำนาจของท่านพญายมปกป้องท่านไว้ เพราะพญายมราชเป็นเทพเจ้าที่อยู่เหนือความตายหรือยมบาลทั้งปวง ท่านย่อมประทานต่ออายุไขให้ยืนนาน และป้องกันภยันตรายต่าง ๆ ให้แก่ผู้ที่เคารพบูชาและศรัทธาในตัวท่านด้วยใจจริง รวมถึงคติความเชื่อในเรื่องของการดลบันดาลทรัพย์ ให้ผู้ที่ศรัทธาในท่านพญายมราชมั่งมี มั่งคั่ง ร่ำรวย เมตตาเสริมทรัพย์ หากบูชาอย่างถูกต้อง และตั้งจิตอธิษฐานด้วยสติระลึกถึงท่านเสมอในทุกการกระทำไม่ว่าจะทำสิ่งใดก็ตามหากเป็นกรรมดี ประพฤติดี เชื่อว่าท่านจะนำพาความสำเร็จ ความสุขสมหวัง มั่งคั่ง ร่ำรวยมาให้แก่ผู้ที่ศรัทธาและบูชาท่านได้อย่างมากเลยทีเดียว
